Ορθοδοντική για παιδιά

Υπάρχει κατάλληλη ηλικία για την ορθοδοντική θεραπεία;

Δεν υπάρχει κατάλληλη ηλικία, υπάρχει η κατάλληλη στιγμή (timing). Τα δόντια μπορούν να μετακινηθούν σε όλες τις ηλικίες, εφ’ όσον αυτά και οι ιστοί που τα στηρίζουν, δηλ. τα ούλα, είναι σε καλή κατάσταση.

Επομένως τα οδοντικά προβλήματα αντιμετωπίζονται σε όλες τις ηλικίες. Η ορθοδοντική όμως διορθώνει και σχέσεις των γνάθων γι’ αυτό γίνεται μόνο σε ηλικίες στις οποίες υπάρχει ακόμη ανάπτυξη του οδοντογναθικού συστήματος, δηλ.μέχρι την ηλικία των 13-14 ετών.

Σε μεγαλύτερες ηλικίες τα γναθικά προβλήματα αντιμετωπίζονται πλήρως με συνεργασία ορθοδοντικής-χειρουργικής.

Οι παιδίατροι κατ’ αρχήν είναι αυτοί που βλέπουν πρώτοι αν υπάρχει ανάγκη. Σε πολύ σπάνιες περιπτώσεις σχιστιών(π.χ. λαγώχειλος ή λυκόστομα) η θεραπεία πρέπει να ξεκινήσει από τις πρώτες ημέρες της ζωής του ασθενούς. Σε λιγότερο σπάνιες περιπτώσεις όπως προγναθισμός της κάτω γνάθου ξεκινάει στην ηλικία των 5-6 ετών, ανάλογα και με τον βαθμό συνεργασίας του παιδιού που είναι απαραίτητος.

Το μεγαλύτερο ποσοστό των θεραπειών ξεκινάνε μεταξύ 8-10 ετών και γίνεται με κινητούς ορθοδοντικούς μηχανισμούς(μασελάκια, εξωστοματικά κ.λ.π.) ειδικά όταν συνυπάρχουν και γναθικά προβλήματα.

Είναι λάθος το ότι είναι απαραίτητο να έχουν αλλάξει όλα τα παιδικά δόντια. Οι μόνιμοι ορθοδοντικοί μηχανισμοί(σιδεράκια) μπαίνουνε γύρω στα 10-11 και η θεραπεία ολοκληρώνεται μετά 1-2 χρόνια.

Ορθοδοντική θεραπεία όμως δεν σημαίνει υποχρεωτικά μασελάκια ή σιδεράκια. Είναι γνωστό άλλωστε ότι η πρόληψη είναι η καλύτερη θεραπεία. Μια πρώτη επίσκεψη στον ορθοδοντικό πρέπει οπωσδήποτε να γίνει στην ηλικία των 5-6 ετών.

Στην ηλικία αυτή μια απλή συμβουλή μπορεί να είναι αρκετή για την πρόληψη ορθοδοντικών προβλημάτων. Ο ορθοδοντικός θα βοηθήσει στην αντιμετώπιση κακών συνηθειών(θηλασμός δακτύλων, δάγκωμα μολυβιών κ.λ.π.),δυσλειτουργίας της γλώσσας ή θα παραπέμψει έγκαιρα σε γιατρούς άλλων ειδικοτήτων όπως α΄)σε παιδοδοντίατρο για σφράγισμα ή την πρώιμη αφαίρεση κάποιου νεογιλού δοντιού β΄) σε Ω.Ρ.Λ. σε περίπτωση στοματικής αναπνοής ή υπερτροφικών αμυγδαλών ή γ΄) σε λογοθεραπευτή όταν υπάρχει και διαταραχή της ομιλίας.

Έχει πολύ μεγάλη σημασία λοιπόν η θεραπεία να γίνει την κατάλληλη στιγμή χωρίς τις ανεπανόρθωτες συνέπειες μίας καθυστέρησης, αλλά ούτε και πολύ νωρίς με αποτέλεσμα να διαρκέσει πολλά χρόνια και να αποβεί χωρίς λόγο κουραστική για όλους και κυρίως για το παιδί.

Για τους ενήλικες ασθενείς που δεν έκαναν έγκαιρα την θεραπεία δεν χάθηκε η ευκαιρία. Τα δόντια όπως αναφέρθηκε μετακινούνται σε όλες τις ηλικίες. Υπάρχουν σήμερα αόρατοι τρόποι θεραπείας με διαφανείς νάρθηκες ή μηχανισμούς που τοποθετούνται στην πίσω επιφάνεια των δοντιών(γλωσσικά σιδεράκια) και γι αυτό δεν φαίνονται. Δεν υπάρχουν πλέον οι δικαιολογίες της εμφάνισης που μέχρι σήμερα δρούσαν ανασταλτικά στην λήψη μιας τόσο σημαντικής απόφασης για θεραπεία σε μεγάλη ηλικία.